§ 1
Definicje

Światowa Organizacja Zdrowia wskazuje, że krzywdzeniem jest każde zamierzone i niezamierzone działanie lub zaniechanie działania jednostki, instytucji lub społeczeństwa jako całości i każdy rezultat takiego działania lub bezczynności, które naruszają równe prawa i swobody dzieci i/lub zakłócają ich optymalny rozwój. Wyróżnić można cztery formy krzywdzenia osoby małoletniej:

• przemoc psychiczną,
• przemoc fizyczną,
• zaniedbywanie,
• wykorzystywanie seksualne małoletniego.

Wykorzystywanie seksualne dziecka to włączanie dziecka w aktywność seksualną, której nie jest ono w stanie w pełni zrozumieć i udzielić na nią świadomej zgody, i/lub na którą nie jest odpowiednio dojrzałe rozwojowo i nie może zgodzić się w ważny prawnie sposób, i/lub która jest niezgodna z normami prawnymi lub obyczajowymi danego społeczeństwa.

Z wykorzystaniem seksualnym mamy do czynienia, gdy taka aktywność wystąpi między dzieckiem a dorosłym lub dzieckiem a innym dzieckiem, jeśli te osoby ze względu na wiek bądź stopień rozwoju pozostają w relacji opieki, zależności, władzy.

§ 2
Przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletniego

Wśród przestępstw przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletniego wyróżnić można przestępstwa wskazane w Ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1138 ze zm.) w następujących regulacjach:

• art. 197 (zgwałcenie i wymuszenie czynności seksualnej),
• art. 198 (seksualne wykorzystanie niepoczytalności lub bezradności),
• art. 199 (seksualne wykorzystanie stosunku zależności lub krytycznego położenia),
• art. 200 (seksualne wykorzystanie małoletniego),
• art. 200a (elektroniczna korupcja seksualna małoletniego),
• art. 200b (propagowanie pedofilii),
• art. 202 (publiczne prezentowanie treści pornograficznych).

Zgodnie z art. 304 § 2 Ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeksu postępowania karnego (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1375 ze zm.) instytucje państwowe i samorządowe, które w związku ze swą działalnością dowiedziały się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, są zobowiązane niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub policję oraz przedsięwziąć niezbędne czynności do czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub do czasu wydania przez ten organ stosownego zarządzenia, aby nie dopuścić do zatarcia śladów i dowodów przestępstwa.

§ 3
Ważne sygnały

Pracownicy placówki zwracają szczególną uwagę na występowanie w zachowaniu małoletniego sygnałów świadczących o krzywdzeniu, w szczególności o możliwości popełnienia przestępstwa wskazanego w § 2. Uwagę pracownika powinny zwrócić przykładowo następujące zachowania:

• dziecko ma widoczne obrażenia ciała (siniaki, poparzenia, ugryzienia, złamania kości itp.), których pochodzenie trudno jest wyjaśnić,
• podawane przez dziecko wyjaśnienia dotyczące obrażeń wydają się niewiarygodne, niemożliwe, niespójne itp., dziecko często je zmienia,
• pojawia się niechęć przed udziałem w lekcjach uwzględniających ćwiczenia fizyczne,
• dziecko nadmiernie zakrywa ciało, niestosownie do sytuacji i pogody,
• dziecko wzdryga się, kiedy podchodzi do niego osoba dorosła,
• dziecko boi się rodzica lub opiekuna,
• dziecko boi się powrotu do domu,
• dziecko jest bierne, wycofane, uległe, przestraszone,
• dziecko cierpi na powtarzające się dolegliwości somatyczne: bóle brzucha, głowy, mdłości itp.,
• dziecko moczy się bez powodu lub w konkretnych sytuacjach czy też na widok określonych osób,
• nastąpiła nagła i wyraźna zmiana zachowania dziecka.

§ 4
Procedury postępowania

1. W przypadku uzyskania informacji o krzywdzeniu małoletniego lub podejrzenia krzywdzenia małoletniego pracownik ma obowiązek:

• wezwać pogotowie, jeżeli wystąpiło poważne uszkodzenie ciała, lub skonsultować się z pielęgniarką, jeżeli uszkodzenie nie wymaga natychmiastowej interwencji pogotowia,
• poinformować o zdarzeniu lub swoich podejrzeniach co do krzywdzenia małoletniego dyrektora placówki,
• sporządzić notatkę służbową opisującą zdarzenie, w szczególności przyczynę wystąpienia podejrzenia o krzywdzeniu małoletniego.

2. Powiadamiając dyrektora o podejrzeniu krzywdzenia małoletniego, pracownik:

• przedstawia formy i okoliczności krzywdzenia, które udało mu się ustalić, lub których wystąpienie podejrzewa,
• informuje o zachowaniach i wypowiedziach dziecka wskazujących na doświadczenie krzywdzenia.

3. W przypadku gdy zachodzi podejrzenie popełnienia wobec małoletniego jednego z przestępstw wskazanych w § 2:

• dyrektor placówki składa zawiadomienie na policję lub do prokuratury, realizując obowiązek wynikający z art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego,
• dyrektor podejmuje niezbędne czynności do czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub do czasu wydania przez ten organ stosownego zarządzenia, aby nie dopuścić do zatarcia śladów i dowodów przestępstwa, o ile miało ono miejsce na terenie placówki,
• dyrektor składa zawiadomienie na policję lub do prokuratury, korzystając z wzoru stanowiącego załącznik do niniejszej procedury.

 

Załączniki do pobrania:

Procedura Niebieskiej Karty
Zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa

'poradnia psychologiczno-pedagogiczna', 'poradnia dla dzieci', 'zajęcia ogólnorozwojowe dla dzieci', 'gimnastyka korekcyjna', 'gimnastyka dla dzieci', 'rehabilitacja', 'szkoła rodzenia', 'gimnastyka dla kobiet ciężarnych', 'gimnastyka dla kobiet w ciąży', 'warsztaty dla rodziców', 'szkoła dla rodziców', 'mediacje', 'poradnictwo zawodowe', educo,'centrum rozwoju dziecka', 'centrum educo', 'centrum educo Tychy' , 'educo Tychy', PPP, 'PPP Tychy' Poradnia, 'Poradnia psychologiczno pedagogiczna Tychy', 'poradnia Tychy', 'poradnia psychologiczno-pedagogiczna Tychy', 'poradnia dla dzieci Tychy', 'zajęcia ogólnorozwojowe dla dzieci Tychy', 'gimnastyka korekcyjna Tychy', 'gimnastyka dla dzieci Tychy', 'rehabilitacja Tychy', 'szkoła rodzenia Tychy', 'gimnastyka dla kobiet ciężarnych Tychy', 'gimnastyka dla kobiet w ciąży Tychy', 'warsztaty dla rodziców Tychy', 'szkoła dla rodziców Tychy', 'mediacje Tychy', 'poradnictwo zawodowe Tychy',